ابزارهای اندیشه

قدری هم باید در تنوع ابزارهای اندیشه نزد آدمی سخن گفت. انسان از روش ها و ابزارهای مختلفی برای پر و بال دادن به اندیشه خود استفاده می کند. اندیشه مرغی است که چون از دست صاحبش می پرد، به فضای لا یتناهی پر می گشاید و در نهایت با شکار باز می گردد. شکار این مرغ ، ایده های حکمت می باشد. هم چنین ایده های خلاقانه هم می باشد. دستیابی به خلاقیت در اندیشه هدف هر اندیشمند می باشد تا حرفی تازه را بگوید.

میگوئل دو اونامونو می گوید: “فلسفه فرآورده ی انسانیت هر فیلسوفی است، و هر فیلسوفی انسانی است که گوشت و خون دارد و با انسان هایی خطاب می کند که همانند خودش گوشت و خون دارند. و فلسفیدنش ، هر کاری  هم که بکند نه فقط از عقل،  که از اراده، احساسات، گوشت و خون و تمامت روح و جسم او آب می خورد. او انسانی است که تفلسف می کند.” (مک کواری،۱۳۷۷، ص ۷)

بال های اندیشه را نباید برید. برعکس اندیشه را باید به گونه ای مجهز کرد تا بتواند در فضای لاینتاهی پرواز کند. هم چنین صاحب اندیشه، باید بتواند تردید را تحمل کند. بال های مرغ اندیشه، استعاره از چیز های مختلف می باشند. آنها می توانند از جنس خیال باشند، یا شاید هم از جنس نور شهود باشند که ما را یاری می دهد. گاه ما به طور ناخودآگاه، غریزی و حتی تصادفی به پاسخ ها دست می یابیم. این ها همه ابزارهای اندیشه هستند. این گونه است که با تمرکز ذهن می توانیم به فضای روبرو در سرزمین های ناشناخته ی حکمت پیش روی کنیم. هر گاه که اندیشه های عمیق را در ذهن خود شروع می کنیم، دری ار درهای برکت به روی ما باز می شود. تفکر با خود برکت به همراه می آورد. با این حساب، اگر زیرک باشیم در می یابیم که باید با تمام توان در فضای اندیشه پیش روی نمود و از همه قوا استفاده نمود: خلاقیت، خیال، سکوت، شهود، همه ابزارهای هستند که ما را در این امر یاری می دهند. آری سکوت هم نوعی ابزار اندیشه است.

minerva

در سکوت است که می اندیشیم، در سکوت است که به تمرکز دست می یابیم. هم چنین ما باید به قوه پیش بینی خود رجوع کنیم و به بررسی یک اندیشه، بپردازیم. قوه پیش بینی را هم می توان تقویت نمود. اگر در ذهن خود به برکت اندیشیدن ایمان داشته باشیم. اما چگونه می توانیم از قوه پیش بینی استفاده نماییم؟ مثلا ما باید پیش بینی کنیم که ادامه یک سبک از اندیشیدن در نهایت به کجا می انجامد. نباید بیراهه رفت. خدا را می توان با تفکر در نشانه های زمین و آسمان شناخت، این نیز خود نعمتی است و نیاز به شکر دارد. نباید بعضی سبک ها را انتخاب نمود که ممکن است ما را به غلو بکشاند. ما باید آینده اندیشه های خود را در ذهن بررسی کنیم و در یابیم که چه ممکنات و احتمالاتی در درون یک اندیشه وجود دارد.آیا احتمال اینکه اندیشه ما ، ما را به دردسر بیندازد هست یا نه؟

منبع:

مک کواری ، جان.(۱۳۷۷).  فلسفه وجودی. ترجمه محمد سعید حنایی کاشانی. نشر هرمس

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *